Is jouw organisatie klaar voor Fast Switchers?

Het tekort aan digitaal talent blijft een van de grootste uitdagingen voor werkgevers. Vacatures blijven langer openstaan, de concurrentie om ervaren professionals neemt toe en vrijwel iedere organisatie zoekt in dezelfde vijver. Tegelijkertijd staat een grote groep professionals open voor een overstap naar een digitale functie. Mensen uit de zorg, logistiek, dienstverlening of het onderwijs die hun bestaande ervaring willen combineren met nieuwe digitale vaardigheden. De vraag is daarom niet alleen waar nieuw digitaal talent vandaan moet komen, maar ook of werkgevers klaar zijn om anders naar talent te kijken.

Tijdens het Switch to Digital-jaarevent stond precies die vraag centraal. Werkgevers, onderwijsinstellingen, arbeidsmarktexperts en professionals gingen met elkaar in gesprek over nieuwe routes naar digitaal werk. De aanleiding was de presentatie van het nieuwe rapport ‘Zij-instroom in digitale functies: een afwegingskader voor werkgevers’, dat NLdigital samen met TwynstraGudde ontwikkelde. De inzichten uit het onderzoek en de gesprekken tijdens het evenement leiden naar dezelfde conclusie: als we het tekort aan digitaal talent willen verkleinen, moeten we anders kijken naar talent, potentieel en loopbanen.

Moeten we anders kijken naar het woord zij-instromer?

Het tekort aan digitaal talent zorgt ervoor dat veel werkgevers in dezelfde vijver blijven vissen. Tegelijkertijd zijn er veel professionals die openstaan voor een nieuwe stap richting een digitale functie. Tijdens het jaarevent ging het daarom niet alleen over nieuwe instroomroutes, maar ook over de taal die we gebruiken.

Misschien moeten we namelijk ook anders kijken naar het woord zij-instromer. Vanuit het perspectief van de persoon zelf voelt dat vaak helemaal niet als ‘van de zijkant instromen’. Je kiest voor een nieuwe richting, maar neemt de kennis, ervaring en vaardigheden uit eerdere functies gewoon mee. In de zaal kwamen daarom termen voorbij als Fast Switchers, nieuw talent en nog onontgonnen talent.

De boodschap daarachter is misschien wel belangrijker dan het label zelf. Mensen beginnen misschien opnieuw in een vak, maar niet opnieuw als professional. Een voormalig zorgmedewerker begrijpt zorgprocessen. Een logistiek specialist kent complexe ketens en processen. Een docent brengt ervaring mee op het gebied van communicatie, kennisoverdracht en begeleiding. Die ervaring verdwijnt niet bij een overstap naar digitaal werk, maar vormt juist een waardevolle basis om verder op te bouwen.

Waarom lukt zij-instroom naar digitale functies nog niet altijd?

Ondanks de kansen die Fast Switchers bieden, komt de overstap naar digitaal werk nog niet vanzelfsprekend tot stand. Veel organisaties selecteren nog steeds sterk op diploma’s, functietitels en directe werkervaring. Daardoor blijven kandidaten met potentieel regelmatig buiten beeld, terwijl zij juist waardevolle kennis en vaardigheden meebrengen.

Tijdens het jaarevent werd daarom een vraag gesteld die de kern van het vraagstuk raakt: wie heeft eigenlijk afstand tot de arbeidsmarkt? De kandidaat die wil overstappen, of de werkgever die vooral blijft zoeken binnen bestaande profielen? Die vraag zette veel aanwezigen aan het denken. Want terwijl werkgevers spreken over schaarste, ervaren veel carrièreswitchers juist dat zij moeilijk binnenkomen. Niet omdat zij geen relevante ervaring hebben, maar omdat hun ervaring niet altijd wordt herkend als waardevol voor een digitale functie.

De uitdaging ligt daarom niet alleen bij mensen die willen overstappen, maar ook bij organisaties die bereid moeten zijn verder te kijken dan het traditionele cv en meer oog te hebben voor potentieel, leervermogen en ontwikkelbaarheid.

Wat zegt het rapport over succesvolle zij-instroom?

Het rapport Zij-instroom in digitale functies: een afwegingskader voor werkgevers laat zien dat succesvolle zij-instroom niet begint bij de kandidaat, maar bij de organisatie. Werkgevers die serieus werk willen maken van nieuwe instroomroutes moeten zich eerst afvragen of er werk beschikbaar is dat stapsgewijs geleerd kan worden, of begeleiding goed georganiseerd is en of er ruimte bestaat om mensen te laten groeien in een nieuwe rol.

Juist die randvoorwaarden blijken bepalend voor succes. Niet iedere organisatie is automatisch klaar voor zij-instroom, en dat is geen negatieve conclusie. Het helpt werkgevers juist om een realistische afweging te maken en de juiste voorwaarden te creëren voordat zij nieuwe trajecten starten.

Tijdens de sessie ontstond ook een interessante discussie over de manier waarop werkgevers naar investeringen kijken. Veel organisaties kijken bij zij-instroom direct naar de tijd en begeleiding die nodig zijn, terwijl ontwikkeling in feite bij iedere nieuwe medewerker hoort.

“Ik heb nog nooit iemand aangenomen met de rekensom: wanneer lever jij mij geld op?”

Anna Langendijk-Noorda, directeur VNO-NCW

De uitspraak zorgde voor veel herkenning. Werkgevers die ontwikkeling zien als een investering in plaats van een kostenpost, creëren meer ruimte voor nieuw talent en vergroten hun toegang tot een veel bredere talentpool.

Waarom maken AI en technologische ontwikkelingen Fast Switchers juist nu relevant?

De discussie over digitaal talent gaat niet alleen over arbeidsmarktkrapte. Ook de snelheid waarmee technologie verandert speelt een belangrijke rol. Kunstmatige intelligentie, automatisering en nieuwe digitale toepassingen volgen elkaar in hoog tempo op. Functies veranderen, vaardigheden veranderen en kennis die vandaag actueel is, kan morgen alweer om aanvulling vragen.

“Wanneer modellen elke twee weken veranderen, voel ik me zelf meer een junior dan welke junior dan ook.”

Hassan Raza, Viamanta

De uitspraak maakte iets belangrijks zichtbaar. In een arbeidsmarkt waarin AI zich razendsnel ontwikkelt, is vrijwel niemand ooit uitgeleerd. Leervermogen, nieuwsgierigheid en aanpassingsvermogen worden daarmee minstens zo belangrijk als bestaande kennis. Juist daarom zijn Fast Switchers interessant voor werkgevers. Zij hebben al laten zien dat zij nieuwe vaardigheden kunnen ontwikkelen, zich kunnen aanpassen aan verandering en succesvol een nieuwe richting durven kiezen.

Hoe bouwen we samen aan meer digitaal talent?

Geen enkele organisatie lost het tekort aan digitaal talent alleen op. Tijdens het jaarevent werd duidelijk dat werkgevers vaak tegen dezelfde vragen aanlopen. Hoe herken je potentieel? Hoe organiseer je begeleiding? Welke functies zijn geschikt voor zij-instroom? En hoe zorg je ervoor dat mensen niet alleen instromen, maar ook succesvol doorgroeien?

Juist daarom werkt Switch to Digital aan een Community of Practice: een netwerk van werkgevers en partners die niet alleen kennis delen, maar vooral samen leren van wat in de praktijk werkt. Want hoewel veel organisaties tegen vergelijkbare uitdagingen aanlopen, hoeft niet iedereen opnieuw het wiel uit te vinden. Door ervaringen uit te wisselen, successen zichtbaar te maken en dilemma’s bespreekbaar te maken, ontstaat sneller inzicht in wat nodig is om meer mensen succesvol naar digitaal werk te begeleiden.

Dat sluit aan bij een observatie uit de zaal dat ontwikkelingen zo snel gaan dat organisaties elkaar voortdurend opnieuw moeten leren kennen. Nieuwe technologieën, veranderende vaardigheden en een krappe arbeidsmarkt vragen om samenwerking en kennisdeling. De Community of Practice moet daarbij een plek bieden waar werkgevers elkaar inspireren én activeren.

Het doel is uiteindelijk groter dan het invullen van individuele vacatures. Het gaat om het vergroten van de digitale talentpool als geheel. Niet door harder te zoeken naar dezelfde mensen, maar door samen nieuwe routes naar digitaal werk mogelijk te maken voor mensen die willen leren, groeien en overstappen.

Benieuwd of jouw organisatie klaar is voor Fast Switchers?

Download het rapport ‘Zij-instroom in digitale functies: een afwegingskader voor werkgevers’ en ontdek welke voorwaarden bepalend zijn voor succesvolle zij-instroom.

Wil je op de hoogte blijven van de nieuwste ontwikkelingen rondom digitaal talent en de arbeidsmarkt? Meld je dan aan voor de Switch to Digital nieuwsbrief en blijf op de hoogte van de beweging die werkt aan meer digitaal talent voor Nederland.